NOĆ ŽELJA KAKVA SE RIJETKO DOGAĐA: Nebo će 12. avgusta gorjeti, a zvijezde padati jedna za drugom

Pripremio: Albus Džanko | TrećaDimenzija.com

U noći između 12. i 13. avgusta 2026. godine nebo će prirediti jedan od najljepših prizora koji možemo posmatrati golim okom. Tada svoj vrhunac dostižu Perseidi, čuveni meteorski roj koji je u narodu poznat kao kiša zvijezda padalica ili jednostavno – Noć želja.

Ako ste se pitali da li je ta posebna noć 12. ili 15. avgusta, odgovor je jasan: najveći broj meteora očekuje se u noći s 12. na 13. avgust.

Ovogodišnji prizor mogao bi biti posebno veličanstven. Mjesec će biti mlad, nebo mnogo tamnije nego prethodnih godina, a u idealnim uslovima moguće je vidjeti desetine meteora tokom samo jednog sata.

Ipak, 12. avgust 2026. neće biti običan dan. Prije nego što noćno nebo prekriju zvijezde padalice, dogodit će se i potpuno pomračenje Sunca, vidljivo u svom punom obliku iz određenih dijelova svijeta, dok će se iz velikog dijela Europe moći pratiti kao djelimično pomračenje.

Pomračenje Sunca tokom dana, a zatim kiša meteora tokom noći – spoj je koji ovom datumu daje posebno mjesto među najvažnijim nebeskim događajima 2026. godine.

Kada počinje Noć želja?

Perseidi su aktivni od sredine jula do druge polovine avgusta, ali najveću aktivnost dostižu upravo 12. i 13. avgusta.

Prve sjajne tragove na nebu moguće je ugledati već nakon što se potpuno smrači. Ipak, najbolje vrijeme za posmatranje počinje oko 23 sata 12. avgusta i traje sve do svitanja 13. avgusta.

Najviše meteora iz Bosne i Hercegovine, Hrvatske, Srbije, Crne Gore i okolnih područja moglo bi se vidjeti između 2 i 5 sati ujutro.

Nije potrebno gledati samo u jednu tačku neba. Perseidi prividno dolaze iz pravca sazviježđa Perzej, koje se uzdiže na sjeveroistočnom dijelu neba, ali se sjajni meteorski tragovi mogu pojaviti bilo gdje iznad nas.

Najbolje je izabrati širok i otvoren prostor, udaljiti se od ulične rasvjete, ugasiti telefon i najmanje dvadesetak minuta dozvoliti očima da se naviknu na tamu.

Za posmatranje nisu potrebni teleskop ni dvogled. Naprotiv, Perseidi se najbolje gledaju golim okom jer se pojavljuju iznenada i mogu preletjeti veliki dio neba.

Nebo bi moglo biti ispunjeno zvijezdama padalicama

Astronomi navode da se u idealnim uslovima može pojaviti i do 100 meteora na sat, iako će stvaran broj koji ćemo vidjeti zavisiti od oblaka, svjetlosnog zagađenja, položaja posmatrača i otvorenosti horizonta.

U gradovima će broj vidljivih meteora biti znatno manji. Na selu, planini, obali, livadi ili drugom mračnom području doživljaj može biti potpuno drugačiji.

Perseidi su poznati po brzim, sjajnim i dugim tragovima. Neki od njih mogu biti toliko blistavi da na trenutak osvijetle dio neba. Takve izuzetno sjajne meteore astronomi nazivaju vatrenim kuglama.

Ono što u narodu nazivamo zvijezdom padalicom zapravo nije zvijezda. Riječ je o sitnim česticama prašine i kamenja koje velikom brzinom ulaze u Zemljinu atmosferu, zagrijavaju se i ostavljaju blistav trag.

Te čestice iza sebe je ostavila kometa 109P/Swift–Tuttle. Zemlja svake godine u avgustu prolazi kroz njen trag, zbog čega se na nebu pojavljuje meteorska kiša Perseida.

Prema astronomskim podacima, Perseidi će 2026. dostići vrhunac tokom 12. i 13. avgusta, a odsustvo mjesečine omogućit će izuzetno povoljne uslove za posmatranje. To potvrđuju Royal Museums Greenwich i Time and Date.